وقتي مقررات سخت‌گيرانه با اقتصاد توتون روبه‌رو مي‌شود
(تجربه اندونزی از محدودیت نیکوتین و قطران تا نگرانی از گسترش بازار غیررسمی)
صنعت دخانیات در تنگنای سیاست گذاری

وقتي مقررات سخت‌گيرانه با اقتصاد توتون روبه‌رو مي‌شود (تجربه اندونزی از محدودیت نیکوتین و قطران تا نگرانی از گسترش بازار غیررسمی)

سخت‌گیری‌های فزاینده در سیاست‌گذاری و تنظیم بازار دخانیات، در حالی به یکی از محورهای اصلی تحولات این صنعت تبدیل شده است که تولیدکنندگان و فعالان زنجیره توتون و دخانیات، همزمان با مجموعه‌ای از چالش‌های اقتصادی، اشتغال، مالیات و گسترش بازار غیررسمی مواجه‌اند. تجربه برخی بازارهای بزرگ تولید و مصرف دخانیات نشان می‌دهد که تغییرات مقرراتی، از محدودیت در ترکیبات محصولات و تعیین سقف نیکوتین و قطران تا بسته‌بندی ساده و سیاست‌های مالیاتی، تنها یک موضوع سلامت‌محور نیست و می‌تواند بر تولید، کشاورزی توتون، اشتغال و سهم بازار رسمی نیز اثرگذار باشد؛ موضوعی که ضرورت ایجاد توازن میان اهداف سلامت عمومی و ملاحظات اقتصادی صنعت را بیش از گذشته برجسته کرده است. (گزارش تحليلي و ترجمه‌شده از منابع بين‌المللي (گزارش Reuters در 23 ژوئيه 2026) - تيرماه 1405 )

صنعت جهانی دخانیات در سال‌های اخیر وارد مرحله‌ای شده است که تصمیم‌های دولت‌ها درباره این صنعت دیگر تنها به میزان مصرف سیگار و سیاست‌های سلامت عمومی محدود نمی‌شود. در بسیاری از کشورهای تولیدکننده توتون، صنعت دخانیات با شبکه‌ای گسترده از کشاورزان، کارگران، کارخانه‌ها، توزیع‌کنندگان، خرده‌فروشان، نظام مالیاتی و درآمدهای دولت پیوند خورده است. به همین دلیل، هر تغییر مهم در مقررات این صنعت می‌تواند همزمان پیامدهای بهداشتی، اقتصادی، اجتماعی و حتی مالی داشته باشد.

یکی از تازه‌ترین نمونه‌های این وضعیت در اندونزی در تیرماه ۱۴۰۵ شکل گرفت؛ جایی که دولت این کشور در آستانه اجرای مجموعه‌ای از مقررات جدید برای سخت‌تر کردن شرایط تولید و عرضه محصولات دخانی قرار گرفت و همزمان بخش‌هایی از صنعت دخانیات، کشاورزان و تشکل‌های مرتبط با این صنعت نسبت به پیامدهای اقتصادی و احتمال رشد بازار محصولات غیرقانونی هشدار دادند.

گزارش خبرگزاری reuters در ۲۳ ژوئیه ۲۰۲۶ نشان می‌دهد که صنعت دخانیات اندونزی با طرح دولت برای اعمال محدودیت‌های جدید بر میزان قطران و نیکوتین، استانداردهای بسته‌بندی و استفاده از برخی مواد افزودنی مخالفت کرده است. طبق این گزارش، مقررات پیشنهادی شامل بسته‌بندی ساده برای سیگار و سیگارهای الکترونیکی، تعیین سقف ۱۰ میلی‌گرم برای قطران و یک میلی‌گرم برای نیکوتین در هر نخ سیگار و ممنوعیت برخی افزودنی‌ها بود.

این موضوع در ظاهر یک بحث مقرراتی درباره محصولات دخانی است؛ اما بررسی دقیق‌تر آن نشان می‌دهد که مسئله بسیار گسترده‌تر است. در واقع، اندونزی اکنون در نقطه‌ای قرار گرفته که در آن سه موضوع بزرگ به یکدیگر رسیده‌اند: سیاست سلامت عمومی، بقای اقتصادی صنعت دخانیات و کنترل بازار غیررسمی.

اندونزی؛ یکی از مهم‌ترین بازارهای دخانیات جهان

 اهمیت این موضوع زمانی روشن‌تر می‌شود که جایگاه صنعت دخانیات در اقتصاد اندونزی مورد توجه قرار گیرد.

 اندونزی یکی از بازارهای مهم مصرف دخانیات در جهان است و ویژگی‌های آن با بسیاری از بازارهای غربی تفاوت دارد. بخش مهمی از بازار این کشور در اختیار سیگارهای میخک‌دار یا kretek قرار دارد؛ محصولی که ترکیبی از تنباکو و میخک است و سابقه‌ای طولانی در فرهنگ و اقتصاد این کشور دارد.

 بر اساس گزارش reuters، نمایندگان صنعت دخانیات اندونزی اعلام کرده‌اند که محصولات kretek حدود ۹۰ درصد فروش بازار را به خود اختصاص می‌دهند. فعالان این صنعت معتقدند تعیین سقف‌های جدید برای نیکوتین و قطران می‌تواند بخش بزرگی از محصولات موجود در بازار را با مشکل انطباق مواجه کند.

این مسئله اهمیت زیادی دارد، زیرا در اندونزی توتون تنها یک ماده اولیه برای تولید سیگار نیست؛ بلکه بخشی از یک زنجیره اقتصادی گسترده است که کشاورزان، کارگران، کارخانه‌های تولیدی، توزیع‌کنندگان و دولت را در بر می‌گیرد.

 در همین زمینه، تشکل‌های صنعت دخانیات اندونزی اعلام کرده‌اند که فعالیت‌های اقتصادی مرتبط با این بخش سالانه حدود ۷۱۰ تریلیون روپیه ارزش ایجاد می‌کند و حدود ۶ میلیون نفر در زنجیره این صنعت و بخش کشاورزی مرتبط با آن اشتغال دارند. همچنین این تشکل‌ها میزان پرداخت‌های مرتبط با مالیات و عوارض را حدود ۳۰۰ تریلیون روپیه اعلام کرده‌اند. این ارقام، اظهارات تشکل‌های صنعتی است و باید به عنوان برآورد بخش صنعت، نه آمار مستقل دولتی، در نظر گرفته شود.

بنابراین، وقتی دولت مقررات جدیدی برای صنعت دخانیات وضع می‌کند، موضوع تنها تغییر مشخصات یک محصول نیست؛ بلکه مجموعه‌ای بزرگ از فعالیت‌های اقتصادی تحت تأثیر قرار می‌گیرد.

 سیاست جدید دولت چه می‌گوید؟

 بر اساس گزارش reuters، مقررات جدید دولت اندونزی در چارچوب تلاش برای کاهش مصرف دخانیات، به‌ویژه در میان جوانان، طراحی شده است.

 یکی از بخش‌های اصلی طرح، بسته‌بندی ساده یا plain packaging است.در چنین شرایطی، شرکت‌های دخانیات ناچارند علاوه بر مدیریت تولید و فروش، توان تخصصی خود را در حوزه مقررات و سیاست‌گذاری نیز افزایش دهند.

 ارتباط این تحول با روند جهانی صنعت

 تحولات اندونزی همزمان با یک تغییر بزرگ‌تر در صنعت جهانی دخانیات اتفاق می‌افتد. شرکت‌های بزرگ جهانی در حال سرمایه‌گذاری روی محصولات جدید نیکوتینی مانند کیسه‌های نیکوتین، محصولات تبخیری و محصولات تنباکوی گرم‌شونده هستند.

 philip morris در گزارش سه‌ماهه دوم ۲۰۲۶ اعلام کرده که محصولات بدون دود در نیمه نخست سال ۴۲ درصد درآمد کل شرکت را تشکیل داده‌اند و محموله‌های zyn ( برند کیسه‌های نیکوتین بدون دخانیات شرکت فیلیپ موریس اینترنشنال، یکی از محصولات شاخص این شرکت در مسیر توسعه محصولات بدون دود و نیکوتین است.) نیز در سه‌ماهه دوم با رشد سالانه ۲ درصد به ۲.۹ میلیارد کیسه رسیده است.

  british american tobacco نیز در گزارش نیمه اول سال ۲۰۲۶ اعلام کرده که تعداد مصرف‌کنندگان محصولات بدون دود این شرکت به ۳۵ میلیون نفر رسیده و درآمد دسته‌های جدید آن ۱۸ درصد رشد کرده است.

 بنابراین، صنعت جهانی همزمان با بحث مقررات سنتی، در حال ورود به مرحله جدیدی از رقابت بر سر محصولات نیکوتینی است.

این تحول، کار سیاست‌گذار را پیچیده‌تر می‌کند. زیرا دیگر نمی‌توان سیاست دخانیات را تنها با سیگار سنتی تعریف کرد.

 ظهور نسل جدید محصولات نیکوتینی

سازمان جهانی بهداشت نیز در سال ۲۰۲۶ نسبت به گسترش نسل جدید محصولات نیکوتینی هشدار داده و از کشورها خواسته است چارچوب‌های نظارتی خود را با این تغییرات هماهنگ کنند.

 در گزارش این سازمان درباره کیسه‌های نیکوتین، موضوعاتی مانند میزان بالای نیکوتین در برخی محصولات، طعم‌های جذاب برای جوانان و استفاده گسترده از شبکه‌های اجتماعی در بازاریابی مورد توجه قرار گرفته است. (سازمان بهداشت جهانی) همزمان،  fda (سازمان غذا و داروی ایالات متحده آمریکا ) در ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶ برای ۲۰ محصول zyn مجوز modified risk tobacco product (محصول دخانی با ادعای کاهش ریسک) صادر کرد. این تصمیم به محصولات مشخص اجازه می‌دهد تحت شرایط تعیین‌شده از ادعای کاهش ریسک در مقایسه با سیگار استفاده کنند. این مجوز به معنای بی‌ضرر بودن محصولات نیست و صرفاً به محصولات مشخص و ادعاهای مورد تأیید fda مربوط می‌شود.

  این دو تحول در کنار یکدیگر نشان می‌دهند که جهان در حال حرکت به سوی یک نظام تنظیم‌گری پیچیده‌تر است؛ نظامی که باید میان محصولات مختلف نیکوتینی تفاوت قائل شود و همزمان از مصرف جوانان جلوگیری کند.

 پرسش مهم برای آینده صنعت در شرایط جدید

 پرسش اساسی این نیست که آیا صنعت دخانیات تغییر خواهد کرد یا خیر. تغییر آغاز شده است.

 پرسش اصلی این است که سرعت و جهت این تغییر چگونه خواهد بود؟

 آیا سیگار سنتی همچنان بخش اصلی درآمد شرکت‌های دخانیات باقی خواهد ماند؟

 آیا محصولات بدون دود سهم بیشتری از بازار را تصاحب خواهند کرد؟

 آیا دولت‌ها مقررات متفاوتی برای محصولات مختلف وضع خواهند کرد؟

 آیا مالیات محصولات جدید با مالیات سیگار سنتی یکسان خواهد شد؟

 و مهم‌تر از همه، آیا رشد محصولات جدید موجب کاهش مصرف سیگار خواهد شد یا صرفاً شکل مصرف نیکوتین را تغییر خواهد داد؟

این پرسش‌ها هنوز پاسخ قطعی ندارند.

 اما آنچه روشن است این است که صنعت دخانیات وارد دوره‌ای شده که در آن تنظیم‌گری، فناوری و تغییر رفتار مصرف‌کننده به اندازه ظرفیت تولید اهمیت پیدا کرده‌اند.

 اندونزی؛ آزمایشگاهی برای سیاست‌گذاری

تحولات تیرماه اندونزی را می‌توان به عنوان یک نمونه مهم برای مطالعه سیاست‌گذاری دخانیات در جهان در نظر گرفت.

 دولت تلاش می‌کند مقررات را سخت‌تر کند.

 صنعت درباره آثار اقتصادی آن هشدار می‌دهد.

 کشاورزان نگران آینده بازار توتون هستند.

 دولت باید درآمدهای مالیاتی را مدیریت کند.

 جامعه سلامت بر ضرورت کاهش مصرف تأکید دارد.  و بازار غیررسمی نیز در پس‌زمینه این تحولات قرار دارد.

 این مجموعه عوامل باعث شده تصمیم‌گیری درباره صنعت دخانیات به یکی از پیچیده‌ترین حوزه‌های سیاست‌گذاری اقتصادی و سلامت تبدیل شود.

 جمع‌بندی؛ آینده صنعت در نقطه تلاقی سلامت و اقتصاد تحولات اندونزی در تیرماه ۱۴۰۵ یک نمونه روشن از چالش‌هایی است که صنعت دخانیات در سال‌های آینده با آن مواجه خواهد بود.

 از یک سو، دولت‌ها تلاش می‌کنند با افزایش محدودیت‌ها مصرف دخانیات را کاهش دهند.

 از سوی دیگر، صنعت تلاش می‌کند خود را با مقررات جدید تطبیق دهد و همزمان بازار محصولات جدید را توسعه دهد.

در میانه این دو جریان، میلیون‌ها کشاورز و کارگر، زنجیره‌های تولید و توزیع و درآمدهای مالیاتی دولت قرار دارند.

 به همین دلیل، سیاست‌گذاری موفق در حوزه دخانیات نیازمند یک نگاه زنجیره‌ای است.

 نه می‌توان صرفاً به کارخانه نگاه کرد، نه فقط به مصرف‌کننده و نه تنها به درآمد مالیاتی.

 توتون، کشاورز، کارخانه، کارگر، بازار، دولت، مالیات، سلامت و مبارزه با قاچاق، اجزای یک زنجیره واحد هستند

یکی از درس‌های مهم تجربه اندونزی این است که «صنعت دخانیات» را نباید تنها معادل «کارخانه تولید سیگار» دانست.

 این صنعت یک زنجیره کامل است:

 بذر و نهال  کشت توتون خرید محصول فرآوری تولید بسته‌بندی توزیع عمده‌فروشی خرده‌فروشی مصرف

در کنار این زنجیره نیز بخش‌هایی مانند حمل‌ونقل، ماشین‌آلات، بسته‌بندی، چاپ، خدمات فنی، آزمایشگاه‌ها و شبکه مالی و مالیاتی فعال هستند.

 هر تغییر مهم در مقررات می‌تواند بخشی از این زنجیره را تحت تأثیر قرار دهد.

 بنابراین، سیاست‌گذاری مؤثر باید آثار تصمیم را در کل زنجیره بررسی کند.

 آیا محدودیت نیکوتین و قطران می‌تواند بازار را تغییر دهد؟ پاسخ به این سؤال به واکنش مصرف‌کننده و تولیدکننده بستگی دارد.

 اگر سقف جدید نیکوتین و قطران اجرایی شود، تولیدکنندگان باید فرمول محصولات خود را تغییر دهند. این تغییر می‌تواند شامل انتخاب نوع توتون، ترکیب مواد اولیه، فرآیند تولید، طراحی محصول و حتی ویژگی‌های حسی آن باشد.

 از سوی دیگر، مصرف‌کنندگان نیز ممکن است واکنش‌های متفاوتی نشان دهند.

 برخی ممکن است محصول جدید را بپذیرند، برخی ممکن است به برند یا محصول دیگری مهاجرت کنند و گروهی نیز ممکن است به دنبال محصولاتی خارج از بازار رسمی باشند.

بنابراین، نتیجه نهایی یک سیاست مقرراتی را نمی‌توان تنها بر اساس هدف اولیه آن پیش‌بینی کرد.

 لازم است رفتار واقعی بازار پس از اجرای مقررات بررسی شود.

 مالیات؛ ابزار سیاستی و منبع درآمد

موضوع دیگری که در تجربه اندونزی اهمیت دارد، نقش مالیات و عوارض دخانیات است.

 محصولات دخانی در بسیاری از کشورها از جمله اندونزی، همزمان دو نقش دارند:

 از یک سو، دولت می‌خواهد با افزایش هزینه مصرف، میزان استفاده از محصولات دخانی را کنترل کند.  از سوی دیگر، مالیات و عوارض دخانیات منبع مهمی برای درآمد دولت هستند.  این دو هدف همیشه کاملاً هم‌راستا نیستند.  اگر سیاست کنترل مصرف کاملاً موفق باشد، پایه مالیاتی نیز در بلندمدت کاهش خواهد یافت.

 از سوی دیگر، اگر مالیات بیش از ظرفیت بازار افزایش یابد، ممکن است فاصله قیمت محصول قانونی و غیرقانونی افزایش پیدا کند.

 به همین دلیل، طراحی نظام مالیاتی دخانیات نیازمند توجه همزمان به سلامت، درآمد دولت، رقابت بازار رسمی و کنترل قاچاق است.

 بازار غیرقانونی؛ تهدیدی مشترک برای دولت و صنعت رسمی

در سال‌های اخیر، مبارزه با بازار غیرقانونی دخانیات در بسیاری از کشورهای جهان به موضوعی مهم تبدیل شده است.

 قاچاق و تولید غیرمجاز تنها درآمد تولیدکننده رسمی را کاهش نمی‌دهد؛ بلکه می‌تواند درآمد مالیاتی دولت را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

 از سوی دیگر، محصولات غیرقانونی ممکن است خارج از استانداردهای کنترل کیفیت تولید شوند و نظارت بر ترکیبات و فرآیند تولید آنها دشوارتر باشد.  در نتیجه، حتی اگر هدف اصلی سیاست‌گذار کاهش مصرف باشد، گسترش بازار غیرقانونی می‌تواند برخی اهداف جانبی سیاست سلامت و مالیات را پیچیده کند.

 این موضوع یکی از محورهای اصلی استدلال صنعت دخانیات اندونزی در برابر مقررات جدید بوده است. reuters  گزارش کرده است که فعالان صنعت نسبت به احتمال افزایش فروش سیگارهای غیرقانونی در صورت اجرای برخی محدودیت‌ها هشدار داده‌اند.  از  تقابل دو نگاه در پرونده اندونزی می‌توان دو نگاه متفاوت را مشاهده کرد.

 نگاه نخست، نگاه سلامت عمومی است.

 بر اساس این دیدگاه، مصرف دخانیات هزینه‌های سنگینی بر سلامت جامعه تحمیل می‌کند و دولت وظیفه دارد با ابزارهایی مانند مالیات، هشدارهای سلامت، محدودیت تبلیغات، بسته‌بندی ساده و مقررات تولید، جذابیت و مصرف محصولات دخانی را کاهش دهد.

 سازمان جهانی بهداشت نیز بر همین اساس از اجرای سیاست‌های قوی‌تر برای محافظت از نسل جوان حمایت می‌کند.

 نگاه دوم، نگاه اقتصادی و صنعتی است.

 نمایندگان صنعت معتقدند سیاست‌های جدید باید آثار آن بر اشتغال، کشاورزان، تولیدکنندگان قانونی، درآمد دولت و بازار غیررسمی را نیز در نظر بگیرد.

 هیچ‌یک از این دو نگاه را نمی‌توان بدون توجه به دیگری بررسی کرد.

 سیاست سلامت بدون توجه به واقعیت اقتصادی ممکن است با مقاومت بازار مواجه شود و سیاست صنعتی بدون توجه به سلامت عمومی نیز نمی‌تواند پاسخگوی اهداف اجتماعی دولت باشد.

 یک تجربه مهم برای کشورهای تولیدکننده توتون

تجربه اندونزی برای کشورهای تولیدکننده توتون یک پیام مهم دارد:

 آینده صنعت دخانیات تنها در کارخانه‌ها تعیین نمی‌شود؛ بلکه در اتاق‌های قانون‌گذاری نیز تعیین می‌شود. نوع مالیات، استاندارد محصول، بسته‌بندی، تبلیغات، نحوه توزیع، مقررات مواد اولیه و قوانین مربوط به محصولات جدید همگی می‌توانند ساختار صنعت را تغییر دهند.

در این رویکرد، استفاده از عناصر گرافیکی و طراحی‌های تجاری که می‌توانند جذابیت بصری محصول را افزایش دهند محدود می‌شود و بخش بزرگ‌تری از بسته به هشدارهای سلامت اختصاص پیدا می‌کند.

 در کنار آن، محدودیت برای میزان قطران و نیکوتین نیز مطرح شده است.

 هدف سیاست‌گذار از چنین اقداماتی روشن است:

کاهش جذابیت محصولات دخانی، محدود کردن میزان مواجهه مصرف‌کننده با مواد زیان‌آور و دشوارتر کردن بازاریابی محصولات دخانی برای گروه‌های سنی پایین‌تر.

 سازمان جهانی بهداشت نیز پیش از این بر ضرورت تقویت سیاست‌های مربوط به بسته‌بندی و برچسب‌گذاری محصولات دخانی در اندونزی تأکید کرده بود و خواستار اجرای هشدارهای تصویری بزرگ‌تر روی بسته‌های دخانی شده است.

از منظر سیاست عمومی، این رویکرد بر مبنای این فرض استوار است که مقررات سخت‌گیرانه‌تر می‌تواند جذابیت محصولات دخانی را کاهش دهد و در بلندمدت به کاهش مصرف منجر شود.

 اما چالش اصلی از جایی آغاز می‌شود که سیاست‌گذار باید میان هدف سلامت عمومی و واقعیت اقتصادی بازار تعادل برقرار کند.

 نگرانی صنعت: محصول قانونی در برابر محصول غیرقانونی

مهم‌ترین استدلال مطرح‌شده از سوی تشکل‌های صنعت دخانیات اندونزی، خطر افزایش بازار غیرقانونی است.

 نمایندگان صنعت در واکنش به مقررات پیشنهادی گفته‌اند اگر تولیدکنندگان قانونی نتوانند محصولات خود را با استانداردهای جدید منطبق کنند، بخشی از تقاضای بازار ممکن است به سمت محصولات غیرقانونی منتقل شود.

 این استدلال البته یک ادعای صنفی است و نباید آن را به عنوان یک نتیجه قطعی تلقی کرد.

اما از نظر اقتصادی، یک پرسش مهم ایجاد می‌کند:

 اگر محصول قانونی به دلیل مقررات جدید گران‌تر، محدودتر یا دشوارتر برای تولید شود، آیا بازار غیررسمی می‌تواند بخشی از این تقاضا را جذب کند؟

 این پرسش تنها مختص اندونزی نیست.

تقریباً در همه بازارهایی که محصولات دخانی مشمول مالیات و مقررات سنگین هستند، مسئله قاچاق و تولید غیرمجاز به یکی از چالش‌های مهم سیاست‌گذار تبدیل شده است.

 در چنین شرایطی، سیاست‌گذار با یک معادله دشوار روبه‌روست.

 از یک طرف، افزایش مالیات و سخت‌گیری مقرراتی می‌تواند به عنوان ابزار کاهش مصرف مورد استفاده قرار گیرد.

 از طرف دیگر، اگر فاصله قیمت و شرایط عرضه میان محصول قانونی و غیرقانونی افزایش پیدا کند، ممکن است انگیزه برای فعالیت بازار غیررسمی نیز بیشتر شود. به همین دلیل، سیاست دخانیات را نمی‌توان تنها با یک متغیر سنجید.

kretek؛ تفاوتی که سیاست‌گذاری را دشوار می‌کند

یکی از نکات مهم در تجربه اندونزی، تفاوت ساختار محصول با بسیاری از بازارهای دیگر است.

 سیگار kretek بخشی از هویت تاریخی و صنعتی این کشور محسوب می‌شود و ترکیب توتون، میخک و سایر مواد مورد استفاده در تولید آن با بسیاری از سیگارهای معمولی تفاوت دارد.

 بر اساس اظهارات نمایندگان صنعت که reuters نقل کرده است، برخی افزودنی‌ها در فرآیند تولید kretek کاربرد دارند و ممنوعیت آنها می‌تواند بر ساختار محصول اثر بگذارد. 

 این موضوع یک نکته مهم برای سیاست‌گذاری صنعتی ایجاد می‌کند:

 استاندارد واحد الزاماً در همه بازارها نتیجه واحدی ایجاد نمی‌کند.

 ممکن است یک استاندارد در کشوری با ساختار مصرف متفاوت، بدون تغییر جدی در صنعت اجرا شود؛ اما همان استاندارد در کشوری که محصول سنتی آن ویژگی‌های متفاوتی دارد، پیامد گسترده‌تری ایجاد کند.

 از این منظر، تجربه اندونزی نشان می‌دهد مقررات صنعت دخانیات باید علاوه بر اهداف سلامت، ساختار واقعی بازار و ویژگی‌های زنجیره تولید را نیز در نظر بگیرد.

 کشاورزان؛ حلقه‌ای که نباید نادیده گرفته شود

در بحث‌های مربوط به صنعت دخانیات، معمولاً توجه اصلی به کارخانه‌ها و شرکت‌های تولیدکننده معطوف می‌شود؛ در حالی که حلقه نخست این زنجیره، کشاورز است. تغییر مقررات تولید سیگار می‌تواند در نهایت بر میزان خرید توتون، نوع توتون مورد نیاز کارخانه‌ها و قیمت خرید محصول کشاورزان اثر بگذارد.

 به همین دلیل، هر تغییر ساختاری در صنعت دخانیات ممکن است در فاصله‌ای کوتاه یا بلند به مزارع توتون نیز منتقل شود. در اندونزی نیز وزارت کشاورزی در اواخر تیرماه بر ضرورت هماهنگی مقررات مربوط به توتون تأکید کرد و خواستار سیاست‌هایی شد که میان الزامات سلامت، پایداری صنعت محصولات دخانی و رفاه کشاورزان توازن برقرار کند. 

 این رویکرد از منظر زنجیره ارزش صنعت بسیار مهم است.

 اگر سیاست‌گذار تنها مرحله نهایی یعنی مصرف‌کننده را در نظر بگیرد و آثار تصمیم خود بر تولیدکننده مواد اولیه، کشاورزان و اشتغال را نادیده بگیرد، ممکن است بخشی از پیامدهای سیاست در مراحل بعدی ظاهر شود.

 صنعت دخانیات؛ یک زنجیره است، نه یک محصول

تجربه اندونزی نشان می‌دهد هر تصمیم در یکی از این حلقه‌ها می‌تواند حلقه‌های دیگر را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

 برای صنعت دخانیات ایران نیز این تجربه قابل توجه است. هرگونه اصلاح مقررات، تغییر نرخ مالیات و عوارض، تغییر استاندارد محصولات یا توسعه محصولات جدید باید همراه با ارزیابی آثار آن بر تولید داخلی، کشاورزی توتون، اشتغال، رقابت‌پذیری صنعت رسمی و بازار غیرقانونی باشد.

در نهایت، آینده صنعت دخانیات احتمالاً نه با یک تصمیم واحد، بلکه با مجموعه‌ای از تصمیم‌های هماهنگ در حوزه‌های سلامت، اقتصاد، کشاورزی، صنعت، مالیات و تنظیم‌گری شکل خواهد گرفت.

 و شاید مهم‌ترین درس تجربه اندونزی همین باشد:

 مقررات دخانیات زمانی می‌تواند به هدف خود نزدیک شود که علاوه بر مصرف‌کننده، کل زنجیره‌ای را که از مزرعه توتون تا بازار نهایی امتداد دارد، ببیند.

منابع و مراجع:

reuters – 23 july 2026

indonesia’s tobacco industry protests plan to toughen rules

گزارش اصلی این مقاله درباره واکنش صنعت دخانیات اندونزی به مقررات پیشنهادی دولت است.

world health organization – who indonesia

who calls for bold moves to protect the next generation from tobacco and nicotine 

اطلاعات مربوط به سیاست‌های بسته‌بندی، برچسب‌گذاری و رویکرد سازمان جهانی بهداشت در قبال مقررات دخانیات اندونزی.

 international tobacco growers’ association – itga

 tobacco monitor june & july 2026 

رصد تحولات جهانی صنعت توتون و دخانیات، از جمله مقررات محصولات جدید و وضعیت شرکت‌های بزرگ.

 antara – 27 july 2026

the ministry of agriculture urges the synchronization of tobacco regulations 

گزارش درباره تأکید وزارت کشاورزی اندونزی بر هماهنگی سیاست‌های توتون با منافع کشاورزان و پایداری صنعت.

ddtc news – 22 july 2026

 purbaya confirms extra tobacco excise brackets this year

گزارش تخصصی درباره تغییرات نظام عوارض و مالیات محصولات دخانی در اندونزی.

philip morris international – 22 july 2026

philip morris international inc. 2026 second-quarter      

آمار رسمی عملکرد pmi، محصولات بدون دود و zyn در سه‌ماهه دوم ۲۰۲۶.

british american tobacco – 30 july 2026

   half-year report for the six months to 30 june 2026

گزارش رسمی عملکرد bat و وضعیت محصولات بدون دود و دسته‌های جدید.

u.s. food and drug administration – 30 june 2026

fda authorizes 20 zyn nicotine pouches to be marketed with specific modified risk claim     

مرجع رسمی تصمیم fda درباره ۲۰ محصول zyn.

world health organization – 15 may 2026

exposing marketing tactics and strategies driving the global growth of nicotine pouches

گزارش تخصصی who درباره رشد کیسه‌های نیکوتین و چالش‌های تنظیم‌گری آنها.

 


دیدگاه‌ها

دیدگاه شما

نظراتی كه به تعميق و گسترش بحث كمك كنند، پس از مدت كوتاهی در معرض ملاحظه و قضاوت ديگر بينندگان قرار مي گيرد. نظرات حاوی توهين، افترا، تهمت و نيش به ديگران منتشر نمی شود.

پربازدیدها

تازه ترین‌ها

نرخ خرید توتون‌های ویرجینیا، بارلی و باسما در سال ۱۴۰۵

اصلاح بخشنامه مالیاتی واردات توتون خام و فرآوری‌شده پس از پیگیری مرکز بهبود کسب‌وکار

ضرورت اصلاح دستورالعمل تبصره ۴ ماده ۱۸ و رفع موانع زنجیره قانونی توزیع محصولات دخانی

کشفیات محصولات دخانی قاچاق در تیرماه 1405

صعود در رکود

شرکت دخانیات ایران در بین 10 شرکت برتر در حال رشد جهان

وقتي مقررات سخت‌گيرانه با اقتصاد توتون روبه‌رو مي‌شود (تجربه اندونزی از محدودیت نیکوتین و قطران تا نگرانی از گسترش بازار غیررسمی)

اخبار امور بین الملل، خرداد ماه 1405

تولید در شرایط سخت

نقشه ملی مقابله با دخانیات نهایی شد

رشد دخانیات در میان دختران 13 تا 15 سال!؛ لزوم کنترل شبکه نمایش خانگی

گذار از بحران به توسعه؛ هم‌افزایی استراتژیک در مجتمع دخانیات گیلان برای تثبیت تولید

تحلیلی بر برنامه‌های مدیرعامل در مسیر تثبیت و توسعه

آیا تأخیر در تأمین مواد اولیه، تولید داخلی را به نفع قاچاق از میدان خارج می‌کند؟

قاچاقچیان دخانیات، سلامت جوانان را نشانه گرفته‌اند

شهیار وهابی عضو هیئت مدیره شرکت دخانیات ایران شد

سیاست‌های ضد دخانیات؛ به نام سلامت، به کام قاچاق

خطرات سیگارهای اسانس‌دار قاچاق و ضرورت مصرف محصولات ارگانیک نظارت‌شده داخلی

۱۴۰۵؛ سال تثبیت و صیانت از تولید در سایه همدلی کارکنان

روزشمار هفته ملی بدون دخانیات سال 1405 (4 لغایت 10 خردادماه) اعلام شد

روایت یک سال تحول؛ از حکمرانی هوشمند تا تثبیت تولید در صنعت دخانیات

کشفیات محصولات دخانی قاچاق در اردیبهشت ماه 1405

تشدید قاچاق محصولات دخانی در ایام جنگ

تقویم بین‌المللی نمایشگاه‌های صنعت دخانیات

« شرکت دخانیات ایران» در مسیر فرابورس